Wino i Vermeer 0

Wino w sztuce to właściwie sztuka w sztuce. Sztuką wino bywa, ponieważ wartość artystyczna nie jest mu przynależna z zasady, ale zależy od talentu winiarza. W ten oto sposób winiarz czuje w sobie moc demiurga. Tę samą, która fascynuje pisarza, rzeźbiarza, malarza czy muzyka. Świadomość możliwości stworzenia rzeczy estetycznie wartościowej daje im energię potrzebną do trudów kreacji. Wino to szczególny sposób ekspresji artystycznej, jako że jest ono tworzone wspólnie z Naturą. Winiarz filtruje Naturę przez własną wiedzę, doświadczenie, wrażliwość oraz fantazję i z prostego, pachnącego słońcem owocu tworzy nierzadko byt skomplikowany, wyrafinowany, mocno oddziałujący na zmysły. Wino jest organicznie związane ze sztuką, co widać w malarstwie, rzeźbie, literaturze i muzyce. Wino bywa także katalizatorem ekspresji artystycznej. Ile dzieł sztuki nigdy by nie powstało, gdyby nie wino?! Wino przez wieki towarzyszyło najróżniejszym artystom w przygotowaniach do aktu kreacji, samym akcie kreacji, ale także w czasie, kiedy szukali oni inspiracji, a wena twórcza nie przychodziła; czasem również do destrukcji.

Winne motywy odnajdujemy w twórczości holenderskiego mistrza z Delft – Jana Vermeera. Jeden z obrazów mogących zainteresować miłośników wina to Kielich Wina lub Szklanka Wina, datowany na 1658 – 1662. Przedstawia on kobietę pijącą wino. Mężczyzna stojący obok trzyma za ucho karafkę, jakby czekał na moment, w którym będzie mógł ponownie napełnić kielich. Nie jest tajemnicą, że celem mężczyzny jest uwiedzenie kobiety, a wino pozostaje jego niemym pomocnikiem.

Jan Vermeer, Kielich wina

Co ciekawe - Vermeer na swoich płótnach często wykorzystuje dokładnie te same przedmioty i wnętrza. Wspomniana karafka jest obecna na obrazie Dama i dwóch panów, znanego także pod nazwą Dziewczyna z kieliszkiem wina. Wino także w tym przypadku posiada funkcję napędzającą narrację, ponieważ służy do uwiedzenia kobiety. Uśmiechnięta dama - bawiąc się sytuacją, w której się znalazła - posyła radosne spojrzenie w stronę widza, jakby tam właśnie chciała znaleźć odpowiedź co powinna zrobić. Nie wiemy czy ulegnie pokusie w sytuacji, gdy z obrazu wiszącego na ścianie groźnie spogląda na nią małżonek.

Jan Vermeer, Dama i dwóch panów

Kolejnym obrazem Vermeera, gdzie przewija się motyw wina, jest niewątpliwie płótno Pijana dziewczyna śpiąca przy stole, znane także pod nazwą Służąca śpiąca przy stole. Na stole przed młodą kobietą, ewidentnie zmęczoną winem, stoi karafka, kieliszek oraz przewrócona szklanka – być może dowód na to, że kobieta nie spożywała wina sama. Obraz zawiera dość czytelne potępienie pijaństwa. Prawie pusty kieliszek i melancholijna poza, w której zastygła postać mogą wskazywać na problemy uczuciowe, a Kupidyn – symbol rozwiązłości, namalowany w lewym górnym rogu, może świadczyć o ich pozamałżeńskim charakterze.

Jan Vermeer, Pijana dziewczyna śpiąca przy stole

Trudno powiedzieć czy wino dla Jana Vermeera stanowiło zwykły produkt spożywczy czy też było przez niego traktowane jako boski napój, który niesie ze sobą westchnienie muz. O malarzu wiadomo na tyle mało, że francuski krytyk i historyk sztuki William Bürger w swojej monografii nazwał go Sfinksem z Delf. Niemniej jednak obecność motywów związanych z winem w tak wielu dziełach mistrza Złotego Wieku malarstwa holenderskiego nobilituje w pewien sposób ten trunek i zdaje się potwierdzać tezę, że widział on w winie doskonałe narzędzie do budowania narracji sytuacyjnej. Pozostaje więc wpatrywać się w doskonałość operowania światłocieniem na płótnach Vermeera i kontemplować symbolikę karafki, kielicha czy przewróconej szklanki. Oczywiście w towarzystwie płynnej sztuki.

Komentarze do wpisu (0)

do góry
Sklep jest w trybie podglądu
Pokaż pełną wersję strony
Sklep internetowy Shoper.pl